De renovatieplicht die in 2023 in Vlaanderen werd ingevoerd, is uitgegroeid tot een van de belangrijkste Europese experimenten om de energetische renovatie van de residentiële gebouwenvoorraad te versnellen. De analyse van VITO en EnergyVille concludeert dat de maatregel aanzienlijk kan bijdragen aan de decarbonisatie van de woonsector, op voorwaarde dat hij wordt ingebed in een stabiele en voorspelbare strategie richting 2050.

De studie toont aan dat het koppelen van renovatieverplichtingen aan het moment van vastgoedoverdracht investeringen stimuleert en de signalen op de vastgoedmarkt geleidelijk verandert, waardoor minder energiezuinige gebouwen worden benadeeld. Tegelijkertijd wordt erop gewezen dat beperkte doelstellingen — zoals de huidige minimumeis om EPC‑label D te behalen — kunnen leiden tot gedeeltelijke renovaties en nieuwe technologische lock‑ineffecten.

Het rapport benadrukt bovendien dat de vooruitgang zal afhangen van aanvullende factoren: de geleidelijke uitfasering van fossiele verwarmingssystemen, de bredere uitrol van warmtepompen, geïndustrialiseerde innovatie in de renovatiesector en nieuwe financieringsmodellen die hoge aanvangsinvesteringen kunnen verlagen. Betaalbaarheid blijkt daarmee een cruciale beleidsvoorwaarde om van de renovatieplicht een sociaal haalbaar en technisch schaalbaar instrument te maken.